We moeten rekening houden met langere droge en warme periodes, intensere regenbuien en mogelijk ook koudegolven in de winter. Door slim om te gaan met groen (planten) en blauw (water) kun je je woning en tuin klimaatrobuust maken. De manier waarop je je tuin en de directe omgeving van je woning aanlegt, speelt een belangrijke rol in het behoud van comfort, zonder hoge energiekosten of complexe technieken.
Minder verharding in je tuin geeft water meer ruimte om te infiltreren, wat het risico op wateroverlast vermindert. Kies voor waterdoorlatende materialen waar verharding nodig is, zoals op de oprit, het terras of wandelpaden. Denk aan open voegen of stapstenen. Minder verharding betekent ook minder hittestress en dus een koelere woning en omgeving. Groen zorgt voor schaduw én verkoeling. Om de bodem optimaal als spons te laten werken is een optimale samenstelling van aarde, lucht en water nodig. Zware machines verdichten de bodem, dus voorkom onnodige verstoring tijdens renovatie of graafwerken. Houd voldoende afstand van bestaande bomen en struiken om schade te voorkomen.
Bodembedekking helpt uitdroging van de grond tegen te gaan en bevordert waterinfiltratie. Creëer hoogteverschillen om water op te vangen, zonder dat je tuin drassig wordt. Een infiltratievoorziening of wadi kan een aantrekkelijk tuinelement zijn en verhoogt de biodiversiteit.
Door renovatie en betere isolatie verdwijnt veel nestgelegenheid voor dieren rond huizen. Toch trekken steeds meer dieren naar stedelijke gebieden. Door nestplaatsen te integreren in je woning, help je vogels, vleermuizen en egels aan een onderkomen. Deze dieren houden bovendien insecten in toom, zodat jij er minder last van hebt.
Een groendak biedt veel voordelen, ook op licht hellende daken. Belangrijk is dat de dakstructuur de extra belasting aankan en dat de dakrand hoog genoeg is. Bij hevige regenval houdt een groendak het eerste water vast en vermindert zo de waterafvoer. Daarnaast heeft het een verkoelend effect, bevordert het de biodiversiteit en verlengt het de levensduur van je dak. Een extensief groendak vergt weinig onderhoud. Een echte daktuin is een fijn alternatief als er geen plaats is voor groen rond het gebouw.
Met een groengevel voeg je groen toe zonder veel ruimte in te nemen. Klimplanten met de juiste klimhulp beschermen je gevel tegen zon en regen en bieden ruimte aan dieren en insecten. Een groengevel heeft een isolerend en verkoelend effect op je woning en maakt van je gevel een levend kunstwerk. Een grondgebonden groengevel is vrij eenvoudig aan te leggen. Kies je voor een niet-grondgebonden gevel, dan heb je meer keuze in planten, maar moet je wel zorgen voor een stevigere structuur en irrigatie.
Meer groen rond je huis door minder verharding, door een groendak of een groengevel, vermindert stress en verhoogt je welzijn. Het verbetert de luchtkwaliteit, zorgt voor geluidsisolatie en heeft positieve effecten op je gezondheid. Een win-win voor jou én het milieu.
Bij de aanleg van je tuin is het goed om te kijken wat er al staat en waardevolle beplanting te behouden. Want die beplanting bewees al robuust genoeg te zijn. Kies bij nieuwe aanplantingen voor inheemse planten en bomen, omdat onze fauna deze nodig heeft. Zorg voor variatie in soorten en vormen, zoals gazon, bloemen, struiken en bomen. Gezien de snelle klimaatveranderingen kan het slim zijn om je tuin aan te vullen met uitheemse soorten die beter bestand zijn tegen langere droge periodes. Onderhoud je tuin niet te strak, je mag best wel lui zijn. Variatie is goed voor de biodiversiteit, zoals een stukje gazon, wat wildernis of een houtstapel.
