De Vlaamse regelgeving hanteert als bindende volgorde voor de afvoer van hemelwater:
Regenwater kan je perfect gebruiken voor veel huis- en tuintoepassingen waar geen drinkwaterkwaliteit nodig is. Door het regenwater van je dak op te vangen, verminder je aanzienlijk je verbruik van drinkwater. Bovendien voorkom je zo wateroverlast en overstromingen. Je regenwaterput fungeert als buffer, waardoor de riolering bij hevige regenval minder snel overbelast raakt.
In Vlaanderen is regenwateropvang wettelijk verplicht bij nieuwbouw en grondige renovaties. Deze verplichtingen gelden zowel voor dakoppervlakken als voor verharde oppervlakken zoals een oprit of terras.
Ook bij minder ingrijpende verbouwingen is het slim om na te denken over voorzieningen voor toekomstige regenwaterrecuperatie. Leg bij het vernieuwen van de vloer bijvoorbeeld meteen een regenwaterleiding aan. Zorg dat het regenwatercircuit en het stadswatercircuit gescheiden blijven. Installeer ook een voorfilter om het regenwater te zuiveren vóór het in de tank komt, en een nafilter om het water opnieuw te zuiveren voor gebruik. Vergeet ook geen bijvulsysteem voor wanneer je regenput droogvalt, en een overloop, bij voorkeur naar een infiltratievoorziening.
Voor ingebruikname en bij wijzigingen moet je waterinstallatie gekeurd worden. Een verbinding tussen het drinkwatercircuit en regenwater of grijs water is absoluut verboden. Zorg voor een goed werkende afsluitkraan, een terugslagklep en terugstroombeveiligingen bij toestellen. Je bent zelf verantwoordelijk voor de keuring en de kosten daarvan. De drinkwatermaatschappij sluit je pas aan op het stadswaternet na goedkeuring van je binneninstallatie.
Regenwater kan je perfect gebruiken voor het doorspoelen van toiletten, de wasmachine, schoonmaak en het besproeien van planten. De grootte van de regenput is afhankelijk van de dakoppervlakte. De optimale grootte kan je berekenen dankzij de groenblauwpeil.
Bereken je groenblauwpeilGrijs water, zoals afvalwater van de wasmachine, douche en kranen, kan na zuivering worden hergebruikt voor bijvoorbeeld toiletspoeling. Vooral bij woningen met een beperkt dakoppervlak is dit interessant. Wil je ook keukenafvalwater hergebruiken, dan heb je een extra zuivering met een vetvanger nodig.
Als je grondwater gebruikt, zorg je voor een verdere daling van de grondwatertafel. Dat is af te raden. Bovendien moet je dat water dan zuiveren voor je het gebruikt, omdat grondwater vaak vervuild is. Voor drinkwater moet het voldoen aan de wettelijke eisen voor drinkwaterkwaliteit.
Kies als wasmachine, vaatwasmachine, toilet of een ander toestel voor modellen die weinig water verbruiken, en ga voor waterbesparende kranen en een spaardouchekop. Gebruik regenwater voor toepassingen waar geen drinkwaterkwaliteit nodig is.
Spoor lekken tijdig op. Een lekkende kraan kan honderden liters water per maand verspillen. Installeer daarom je watermeter op een toegankelijke plaats en controleer regelmatig op onregelmatigheden. Lekbegrenzers sluiten waterleidingen automatisch af bij waterverlies.
Toestellen die niet correct zijn geïnstalleerd of slecht zijn afgesteld, kunnen voor heel wat waterverspilling zorgen. Bijvoorbeeld, een slecht afgesteld overdrukventiel van een boiler kan ’s nachts water lekken. Zorg dus steeds voor conforme installatie van je toestellen en controleer regelmatig de afstelling.
Zorg er ook voor dat je geen loodhoudende kranen of leidingen hebt, die je drinkwater kunnen verontreinigen. Gebruik altijd materialen die geschikt (gelabeld) zijn voor drinkwater.
Probeer zoveel mogelijk regenwater op te vangen. Pas dan kan je volop inzetten op infiltratie en buffering. Lozen in de regenwaterafvoerleiding volgt daarna.
Laat overtollig regenwater zoveel mogelijk op je eigen perceel infiltreren om het grondwater op peil te houden. Een daling van de grondwaterstand en een uitdroging van de ondergrond kunnen vooral op leem- en kleigronden verzakkingen en barsten in gebouwen veroorzaken.
Er zijn verschillende manieren om water te infiltreren. Bij voorkeur kies je voor bovengrondse infiltratie, zoals een ondiepe infiltratiekom ondiepe infiltratiekom of een langere infiltratiesleuf. Het is ideaal om deze op het laagste punt van je terrein te plaatsen en eerst de waterdoorlatendheid van de bodem te controleren. Een andere optie is een wadi, met een overstort en drainage. Als bovengrondse infiltratie geen optie is, kun je kiezen voor ondergrondse systemen, zoals kunststof infiltratiekratten, een infiltratiekoffer met grof grind of infiltratiemodules van rotswol.
Meer hierover via
Door regenwater te bufferen, vertraag je de afvoer. Je kan het water opslaan in je regenput, een vijver of een bekken. Pas als deze buffer vol is, gaat het water naar een beek, gracht of riool.
Ook een groendak helpt regenwater op te vangen. De planten, het substraat en de draineringslaag nemen 30 tot 50% van het water op. Een deel van het water verdampt en komt terug in de atmosfeer terecht. Bovendien houdt een groendak de kamers eronder koel in de zomermaanden.
Bij nieuwbouw of grondige verbouwingen moet je in Vlaanderen gescheiden afvoerleidingen voorzien voor regen- en afvalwater. Zelfs als er in jouw straat nog geen gescheiden riolering ligt. Ook bij kleinere werken zoals het aanleggen van een oprit of het plaatsen van een regenwaterput, leg je beter meteen gescheiden leidingen aan om latere breekwerken te vermijden. Zodra er gescheiden riolering in je straat komt, ben je verplicht de leidingen op je terrein aan te passen. Als al het hemelwater op je eigen perceel blijft, is een aparte regenwaterafvoer naar de straat niet nodig.
